Latarnia Morska Darłowo: niska ceglana wieża, która pilnuje wejścia do portu w Darłówku

Gdzie stoi latarnia

Latarnia stoi przy ulicy Wschodniej 14 w Darłówku Wschodnim, nadmorskiej dzielnicy Darłowa, tuż przy wejściu do portu. Kanał portowy, którym Wieprza uchodzi do morza, dzieli Darłówko na dwie części, a latarnia stoi na jego wschodnim brzegu, kilkadziesiąt metrów od nasady falochronu. Najbliższe latarnie na wybrzeżu to Gąski, około 40 km na zachód, i Jarosławiec, około 15 km na wschód.

Do latarni łatwo trafić, bo prowadzą do niej wszystkie ścieżki wokół portu. Z Darłówka Zachodniego przejdziesz tu przez stalowy most rozsuwany nad kanałem, który jest otwarty tylko dla pieszych, a samochodem trzeba jechać objazdem przez centrum Darłowa. Szerzej o Darłówku, plażach i noclegach piszemy w przewodniku Darłówko: plaża, port i most rozsuwany.

Od świateł z 1715 roku do stacji pilotów

Port w Darłówku potrzebował oznakowania od dawna. W marcu 1715 roku nakazano ustawienie świateł nawigacyjnych po obu stronach ujścia Wieprzy, ale dopiero ponad sto lat później zbudowano tu stację pilotów z sześciometrową wieżą. Piloci, czyli dzisiejsi pilotowie portowi, wypływali na spotkanie statków i wprowadzali je do kanału, a światło na wieży pomagało odnaleźć wejście nocą.

Obecną latarnię zbudowano w 1885 roku na wschodnim brzegu ujścia. Składała się z niedużego, parterowego budynku stacji pilotów z czerwonej licowanej cegły i stojącej obok trzykondygnacyjnej wieży na planie kwadratu, wzniesionej z cegły i kamienia. Na ostatnim piętrze było pomieszczenie pilota, który obsługiwał latarnię. Światło znajdowało się na wysokości około 12 metrów, w oknie wieży, a źródłem była soczewka IV klasy. Latarnia świeciła stałym czerwonym światłem na odległość około 6 mil morskich.

W 1899 roku soczewkę wymieniono na mniejszą, VI klasy, a kilka lat później spis świateł odnotował zmianę charakterystyki na białe, przerywane światło. Do 1945 roku Darłówko nazywało się Rügenwaldermünde, czyli ujście przy Rügenwalde, jak Niemcy nazywali Darłowo. Kąpielisko morskie działało tu już od 1814 roku, więc latarnia od początku stała w miejscu, które odwiedzali letnicy.

Podwyższenie w 1927 roku i dzisiejszy wygląd

Obecny wygląd latarnia otrzymała w 1927 roku, kiedy wieżę podwyższono o jedną kondygnację. Na górze zbudowano galeryjkę i laternę z białą kopułą. Wieża ma dziś cztery kondygnacje i około 22 metrów wysokości, choć różne źródła podają od 21 do 23 metrów, w zależności od tego, czy liczą sam mur, czy także laternę. To czyni ją jedną z najniższych latarni na polskim wybrzeżu. Od tamtej pory zmieniały się głównie źródła światła, a sylwetka pozostała taka sama.

Z daleka latarnia wygląda skromnie, zwłaszcza na tle nowych apartamentowców, które wyrosły po obu stronach kanału. Z bliska widać jednak staranny detal: ceglane gzymsy, okienka z łukami i biało pomalowaną galerię. Parterowy budynek dawnej stacji pilotów przylega do wieży od strony lądu.

Latarnia, którą zalewa morze

Położenie latarni jest bardzo niekorzystne z punktu widzenia budowlańca. Jesienią i zimą w czasie sztormów woda zalewa cały budynek, a przy mrozach ścianę od strony morza pokrywa lód. Słona woda niszczy cegłę i zaprawę. Dlatego północną ścianę obmurowano dodatkową warstwą cegieł i otynkowano tynkiem cementowo-wapiennym, przez co ma około 54 centymetrów grubości.

Wilgoć i sól sprawiły, że latarnia przez długi czas nie była udostępniana turystom. Po kapitalnym remoncie w 2006 roku znów można było ją zwiedzać, a w 2015 roku przeszła gruntowne zabiegi konserwacyjne: odsolono i zakonserwowano zabytkowe ceglane mury, a turyści mogli wrócić na wieżę w czerwcu. Sąsiedni falochron też pamięta silne sztormy. Podczas orkanu Ksawery w 2013 roku morze wyrzuciło jeden z betonowych gwiazdobloków na koronę falochronu, gdzie leży do dziś z pamiątkową tablicą.

Zwiedzanie: drewniane schody i galeria

Latarnię udostępniono zwiedzającym w sierpniu 2000 roku. W sezonie wchodzi się na górę po starych drewnianych schodach, a wejście jest krótkie, bo wieża ma tylko cztery kondygnacje. Dają mu radę także dzieci i osoby, które nie przepadają za długimi wspinaczkami. Na górze jest galeria wokół laterny, z której ogląda się okolicę.

Latarnią administruje Urząd Morski w Szczecinie, a wcześniej zarządzał nią Urząd Morski w Słupsku. Godziny otwarcia zmieniają się co sezon, a poza latem latarnia bywa otwierana rzadziej albo przy okazji wydarzeń, na przykład specjalnych zwiedzań organizowanych przez urząd morski. Aktualne godziny i ceny biletów sprawdź przed wyjściem, najlepiej u gminy albo w punkcie informacji turystycznej w Darłowie.

Co widać z galerii

Z galerii widać Bałtyk aż po horyzont, ujście Wieprzy i kanał portowy z kutrami, rozsuwany most, port oraz plaże po obu stronach kanału. Na zachodzie ciągnie się szeroka plaża Darłówka Zachodniego w stronę Bobolina, a na wschodzie zaczyna się prawie niezabudowana mierzeja między morzem a jeziorem Kopań. Przy dobrej pogodzie z wieży widać też turbiny elektrowni wiatrowej w okolicy Cisowa i taflę jeziora Kopań.

W głąb lądu patrzy się na kanał prowadzący do Darłowa, z apartamentowcami przy nabrzeżach i dachami miasta w oddali. Najciekawiej jest wtedy, gdy do portu wpływa statek albo kuter: z góry widać, jak most odsuwa się na boki, a jednostka przechodzi przez kanał tuż pod latarnią.

Co zmieniło się w 2023 roku: światło na apartamentowcu

Według polskiej Wikipedii, która powołuje się na spis świateł Biura Hydrograficznego Marynarki Wojennej, w 2023 roku główne światło nawigacyjne Darłówka przeniesiono na dach apartamentowca Marina Royale po drugiej stronie kanału, około 130 metrów na zachód od wieży. Światło na apartamentowcu znajduje się na wysokości 31 metrów nad poziomem morza, ma nominalny zasięg 15 mil morskich i świeci blaskami grupowymi w okresie 15 sekund.

Na wieży dawnej latarni zainstalowano wtedy światło sektorowe, które pełni rolę światła prowadzącego do portu. Świeci na zielono, biało i czerwono, z wysokości około 20 metrów, a jego zasięg to 3 mile morskie. Latarnia ma też radiolatarnię, która na żądanie wysyła sygnał rozpoznawczy, literę D alfabetem Morse'a. Zmiany miały poprawić wyrazistość oznakowania prowadzącego do portu. Wieża nadal jest więc czynnym znakiem nawigacyjnym, choć pełni dziś inną rolę niż przez ponad sto lat.

Jak działa światło sektorowe

Światło sektorowe nie świeci tak samo we wszystkich kierunkach. Jego wiązka jest podzielona na wąskie wycinki w różnych kolorach. Sternik, który płynie dokładnie osią toru wodnego, widzi światło białe. Jeśli zejdzie z kursu na jedną stronę, zobaczy zielone, a na drugą czerwone. W Darłówku białe światło obejmuje wąski sektor zaledwie kilku stopni, co pozwala trafić w wąskie wejście do kanału nawet nocą i przy słabej widoczności.

To dobry temat do rozmowy z dziećmi na galerii: wystarczy pokazać, w którą stronę patrzy latarnia i gdzie zaczyna się kanał, żeby zrozumieć, dlaczego statki płyną do portu po jednej, wyznaczonej linii. Dla porównania, klasyczne latarnie na wysokich wieżach, jak w Jarosławcu czy Gąskach, świecą dookoła i są widoczne z dużej odległości, a ich zadaniem jest raczej wskazanie, w którym miejscu wybrzeża jest statek.

Port, który latarnia oznacza

Port w Darłówku zajmuje ostatnie kilometry Wieprzy i jest jednocześnie handlowy, rybacki i turystyczny. Mimo niewielkich rozmiarów co roku zawija do niego kilkadziesiąt statków, które przywożą drewno, kruszywa i nawozy, a wywożą płody rolne. Przy nabrzeżach cumują kutry rybackie, a w marinie stoi kilkadziesiąt jachtów. Kilkaset metrów od morza do Wieprzy wpada jeszcze rzeka Grabowa, a ostatni odcinek rzeki zamieniono w kanał portowy, przy którego wylocie stoi latarnia.

Zanim powstał most rozsuwany, w tym miejscu stał drewniany most zwodzony z XVII wieku, przebudowany w XIX wieku. Miał prześwit tylko 10,3 metra, za mało dla większych statków, więc w latach 70. go rozebrano. Przez następne jedenaście lat, od 1977 do 1988 roku, na drugą stronę Wieprzy przewoził płatny prom. Latarnia przez cały ten czas wskazywała statkom wejście do kanału, a z jej galerii najlepiej widać, jak ciasne jest to wejście między falochronami.

Wokół latarni: most, falochron i port

Kilkadziesiąt metrów od latarni stoi najbardziej charakterystyczny obiekt Darłówka, stalowo-betonowy most o długości 58 metrów, oddany w 1988 roku i nazwany imieniem kapitana Witolda Huberta. Kiedy do portu chce wpłynąć statek, przęsło rozsuwa się na boki. Dzieje się to o pełnych godzinach, ale tylko wtedy, gdy przy wejściu do portu czeka jakaś jednostka. Most obsługuje się z niebiesko-białej wieży sterowniczej, którą mieszkańcy nazywają UFO. Więcej o nim przeczytasz w artykule most rozsuwany i port w Darłówku.

Od latarni blisko jest na falochron, który ma 415 metrów i prowadzi daleko w morze. Wieczorem to ulubione miejsce spacerów i najlepszy punkt na zachód słońca. Przy nabrzeżach cumują kolorowe kutry, a od przystani przy moście latem wypływają statki wycieczkowe na krótkie rejsy po morzu. W Darłówku stoi też pomnik Nie wrócili z morza, poświęcony rybakom i marynarzom, którzy zginęli na Bałtyku. Przy silnym wietrze i fali nie wchodź na mokre kamienie falochronu.

Darłówko poza latarnią: kładka, poligon i plaże

Plaże po obu stronach portu ciągną się w sumie na ponad sześć kilometrów. Wschodnia, przy latarni, jest bliżej portu i większości ośrodków, a zachodnia jest szersza i dłuższa. W Darłówku Zachodnim w 2018 roku oddano kładkę z drewna syntetycznego, która zygzakiem biegnie nad wydmą przez około 600 metrów, żeby można było chodzić po wydmach bez deptania roślin. Rośnie tam między innymi mikołajek nadmorski, kolczasta, srebrzystoniebieska roślina pod ochroną.

Na wybrzeżu między Darłówkiem a Bobolinem w latach 30. XX wieku powstał niemiecki poligon artyleryjski, na którym testowano działa wielkiego kalibru, w tym działo kolejowe Dora o kalibrze 800 milimetrów. Część betonowych fundamentów i bunkrów leży na plaży, a najbardziej znana pozostałość, tak zwany Amfiteatr Śmierci, stoi przy plaży w Bobolinie. Wojna zostawiła też groźniejszy ślad: w lipcu 1955 roku morze wyrzuciło na plażę w Darłówku pojemnik z iperytem, a poparzenia odniosły dzieci z kolonii. Dlatego nie dotykaj metalowych przedmiotów wyrzuconych przez morze i zgłaszaj je ratownikom albo policji.

Latarnia z dziećmi

Ta latarnia dobrze nadaje się na pierwszą wspinaczkę z dzieckiem, bo jest niska, a schody są krótkie. Z galerii dzieci zobaczą statki, kutry i rozsuwający się most, a potem można przejść na falochron i plażę wschodnią, która jest tuż obok. Wiele rodzin łączy wejście na latarnię z oglądaniem mostu o pełnej godzinie i obiadem w smażalni przy porcie.

W Darłówku Wschodnim działa przez cały rok park wodny ze zjeżdżalniami, przydatny w chłodny dzień. W sezonie z centrum Darłowa kursuje do Darłówka tramwaj wodny, a w samym mieście czeka Zamek Książąt Pomorskich z piwnicami i wieżą.

Kiedy przyjść

Latarnia jest otwarta głównie w sezonie letnim, a najwięcej osób przychodzi w środku dnia. Jeśli chcesz wejść na spokojnie, przyjdź rano albo późnym popołudniem. Najładniejsze światło do zdjęć latarni jest wieczorem, gdy słońce zachodzi nad zachodnią plażą, a ceglana wieża oświetlona jest od strony morza. Jesienią i zimą latarnia bywa najbardziej widowiskowa z zewnątrz, gdy fale rozbijają się o falochron i zalewają nabrzeże.

Inne latarnie w zasięgu wycieczki

Jeśli zbierasz wejścia na latarnie, najbliżej masz do Latarni Morskiej Jarosławiec, około 15 km na wschód, na klifie nad morzem. Dojedziesz tam rowerem szlakiem Velo Baltica po mierzei jeziora Kopań. Na zachodzie, około 40 km stąd, stoi latarnia w Gąskach, prawie pięćdziesięciometrowa ceglana wieża z ponad dwustoma schodami.

Najprzyjemniejsza droga do Jarosławca prowadzi spod latarni na wschód, drogą techniczną zamkniętą dla samochodów, po wąskiej mierzei między morzem a jeziorem Kopań. To odcinek nadmorskiego szlaku Velo Baltica, części trasy EuroVelo 10, wymieniany wśród najładniejszych na zachodniopomorskim wybrzeżu. Do Wicia jest stąd około 10 kilometrów, a do Jarosławca około 18. Jeśli wolisz wrócić w to samo miejsce, przejedź Nadmorską Pętlę Darłowo - Wicie o długości 27,7 kilometra, która wraca przez Barzowice i Cisowo obok farm wiatrowych.

Dalej na wschód jest latarnia w Ustce, także przy porcie. Wszystkie te latarnie leżą na Szlaku Latarni Morskich, który prowadzi wzdłuż całego polskiego wybrzeża. Latarnia w Darłówku jest na nim jedną z najniższych, ale też jedną z nielicznych, które stoją dosłownie przy samej wodzie.

Jak dojechać i gdzie zaparkować

Do Darłowa prowadzą droga krajowa nr 37 od trasy S6 w okolicy Karwic, droga wojewódzka nr 203 z Koszalina i Ustki oraz droga nr 205 ze Sławna. Latarnia stoi po wschodniej stronie kanału, więc samochodem jedź do Darłówka Wschodniego aleją Jana Pawła II, która odchodzi od drogi nr 203. Przez most rozsuwany nie przejedziesz autem. W sezonie parkingi przy porcie szybko się zapełniają, więc wygodniej przyjść pieszo albo przyjechać rowerem.

Pociągiem dojedziesz do stacji Darłowo, na którą kursują składy POLREGIO ze Sławna. Z centrum Darłowa do Darłówka Wschodniego jeżdżą autobusy, a latem pływa tramwaj wodny, który zatrzymuje się przy porcie kilka minut od latarni.

Gdzie nocować

Latarnia stoi w Darłówku Wschodnim, gdzie są ośrodki wypoczynkowe, pensjonaty i hotele, także duże obiekty z basenami. To dobry wybór dla rodzin, które chcą mieć blisko do portu, mostu, parku wodnego i plaży wschodniej. Wszystkie oferty z obu stron kanału znajdziesz na stronie noclegi w Darłówku, osobno także apartamenty w Darłówku.

Jeśli wolisz ciszę, sprawdź noclegi w Darłowie, skąd nad morze dojedziesz rowerem albo tramwajem wodnym, oraz noclegi w Kopani nad jeziorem, kilka kilometrów na wschód.

Najczęstsze pytania

Czy na latarnię w Darłówku można wejść?

Tak, latarnia jest udostępniona zwiedzającym od sierpnia 2000 roku, przede wszystkim w sezonie letnim. Wchodzi się po starych drewnianych schodach na galerię wokół laterny. Godziny otwarcia zmieniają się co sezon, więc sprawdź je przed wyjściem.

Jak wysoka jest latarnia w Darłówku?

Wieża ma około 22 metrów, choć źródła podają od 21 do 23 metrów. To jedna z najniższych latarni na polskim wybrzeżu, dlatego wejście jest krótkie i dają mu radę także dzieci.

Czy latarnia w Darłówku nadal świeci?

Tak. Według polskiej Wikipedii od 2023 roku główne światło nawigacyjne znajduje się na dachu apartamentowca Marina Royale po drugiej stronie kanału, a na wieży latarni świeci światło sektorowe w trzech kolorach, które prowadzi statki do portu.

Jak dojść do latarni z Darłówka Zachodniego?

Pieszo przez most rozsuwany nad kanałem portowym, który jest otwarty tylko dla pieszych. Samochodem trzeba jechać objazdem przez centrum Darłowa do Darłówka Wschodniego, aleją Jana Pawła II.

Aktualizacja: 14 października 2026